{gallery width=300 height=398 alignment=right}molen-de-graanhalm-burgh-haamstede.jpg{/gallery}Aan de Burghseweg staat circa 500 m. ten zuidwesten van de dorpskern aan de rand een fraaie witte ronde stenen stellingmolen. In de tuin voor de molen is een teerling gevonden van de voorganger, een standerdmolen.
De Graanhalm is in 1847 gesticht door de in 1849 overleden Adriaan Gast en niet door K. Gast, zoals op de gevelsteen boven de westelijke deur staat. In 1871 kocht moleneigenaar Lieven Stoffel Gast zijn familie uit en in 1882 werd De Graanhalm publiek verkocht aan molenaar H.A. Geluk uit Noordgouwe.
Adriaan Blom Pzn. verkocht in 1928 de molen aan W.D. Dijkman. In 1974 kocht de familie Landegent de molen aan voor bewoning en horecahuisvesting aan. Met een koppel 17er Franse en een 17er koppel blauwe stenen wordt regelmatig op windkracht gemalen. Het tweede koppel 17er blauwe stenen wordt door een elektromotor aangedreven.
Op de eerste van de vijf zolders van de molen, die alleen in de jaren zeventig enkele jaren bewoond is geweest, staan de volgende twee gedichten op de buil: 'Als de winden waaien, Door lucht en wolken heen, Dan wil dit kruis wel draaien, Ja zelfs voor iedereen.' en 'Al is de Nederlandsche leeuw van honger bijna dood, De echte onvervalschte Zeeuw eet zuiver wittebrood."
De fraaie kleurstelling van de molen is afkomstig van de familie Dijkman. De Graanhalm behoort tot de fraaiste en best onderhouden korenmolens in Zeeland.
In de molen is een leerzame expositie ingericht met uitleg over de moleninrichting in het Nederlands, Engels en Duits. Op de eerste of wel builzolder staat een demo-elevator, waarmee het graan via bakjes mee omhoog wordt getransporteerd en in een goot naar de reiniger wordt gestort. Er staat ook een demo-schoonmachine om stro, kaf en zand uit het graan te halen door middel van zeven.
Een zolder hoger staat een pletwals met twee ijzeren rollen die tegen elkaar in draaien, waarbij de tarwe via een doseerrol tussen deze walsen wordt geperst. Op deze maalzolder is ook een demo-mengketel aanwezig, waarin een verticale vijzel het graan omhoog draait ten behoeve van een gemengde graanproductie.
Op de derde zolder ofwel de steenzolder staan de maalkoppels en een steenkraan om de loper van de ligger te tillen, het luiwerk voor het zakkentransport en het grote horizontale spoorwiel voor de aandrijving.
Op de kapzolder draait de ijzeren molenas met houten bovenwiel, waar omheen de vang is aangebracht.
In de oorlog dreef de molenas rechtstreeks een oliepersje aan om olie uit lijnzaad te persen om zeep van te maken of als brandstof voor verlichting.
Op het molenerf liggen diverse molenonderdelen en staan enkele miniatuurmolentjes. In het naast de molen gelegen restaurant 'De Pannekoekenmolen' is een verzameling souvenir-molentjes- en meelzakjes uitgestald. Er staat ook een kinderdraaimolentje dat door de grote molen wordt aangedreven. Daarnaast drijft De Graanhalm 9 verschillende modelmolentjes aan plus 3 werkende modelopstellingen van: een koppel maalsteentjes, een kollergang/slagwerk en een houtzagerij. Alles opgesteld in het pannenkoekenhuis.
Het op de molen gemalen meel wordt verwerkt in de pannenkoeken die in het naastgelegen Pannenkoekenhuis worden verkocht.
In 2012 is de oude binnenroede vervangen door een roede in 2 stukken. Deze zijn voorzien van Ten Have kleppen. De kleppen worden aangestuurd d.m.v. een actuator. Deze doet zijn werk via een afstandsbediening. De Ten Have-kleppen draaien op een veer, ze zijn gekoppeld en met de actuator kunnen de kleppen geopend, gesloten worden en alles wat hier tussen ligt.
Een zwichtring achter de askop zou betekenen dat je daar niet meer naar buiten kunt. De as doorboren is wel erg kostbaar. Nu is de besturing zeer simpel en zeer direct en relatief goedkoop.

Sinds 2003 onderging de molen een functiewijziging: Koren- en zaagmolen. Beneden in de molen is een zaagraam geplaatst door Vaags Molenwerken. Buiten bij de molen staat een stammenkraan waarvan de hydroliek wordt aangedreven door een oude dieselmotor. Een ijzeren koningspil vanaf de maalzolder tot in de kelder drijft via een haakse overbrenging en een riem de krukas aan op de eerste zolder. Door middel van een koppeling in het verlengde van de kurkas kan het zaagraam in en uit geschakeld worden. Er is 1 zaagraam en de zaagslede is ca 4 m. lang. Voorlopig wordt er alleen nog ter demonstratie gezaagd.

Bron: www.molens.nl

Bezoek ook eens de website van de pannenkoeken molen de graanhalm: www.pannekoekenmolen.nl